Bu alma, bakanlk alanlarnn salk okuryazarl (SOY) dzeylerini ve Tip 2 diyabet (T2D) geliim risklerini incelemeyi ve SOY ile T2D geliim riski arasndaki ilikiyi deerlendirmeyi amalamtr. Kesitsel tasarmda yrtlen alma, Ekim 2020-Mart 2021 tarihleri arasnda Trkiye Cumhuriyeti evre, ehircilik ve klim Deiiklii Bakanl'nda alan 351 katlmcdan elde edilen verileri kapsamaktadr. Veri toplamada Trkiye Salk Okuryazarl lei (TSOY-32) ve Finlandiya Diyabet Risk Skoru (FINDRISC) kullanlmtr. Katlmclarn SOY ortalama puan 31,92+/-7,85 olup alanlarn %59'unun SOY dzeyinin sorunlu/yetersiz olduu belirlenmitir. alanlarn %9,4' nmzdeki 10 yl iinde T2D gelitirme asndan "yksek", %1,1'i ise "ok yksek" risk grubunda yer almtr. Tanmlayc bulgular SOY dzeyi azaldka T2D riskinin arttn gstermitir. Ancak oklu dorusal regresyon analizinde, ya ve genel salk algs gibi deikenler kontrol edildiinde, SOY'nn T2D riski ile bamsz bir ilikisi gstermedii saptanmtr. Bu bulgular, SOY'nn dorudan bir belirleyici olmasa da koruyucu salk davranlar ile ilikisi nedeniyle diyabetten korunma programlarnda dikkate alnmas gereken bir unsur olduunu gstermektedir. alanlarda dk SOY'nn yaygn olmas, diyabet nleme giriimlerinde SOY'nn sistematik olarak deerlendirilmesi ve glendirilmesi gerektiini ortaya koymaktadr. SOY ile T2D riski arasndaki potansiyel nedensel ilikilerin daha iyi anlalabilmesi iin boylamsal almalara ihtiya vardr.
