« Geri
NME SIKLII VE NME LKL RSK FAKTRLERNN CNSYET VE ZAMAN PERSPEKTFNDEN DEERLENDRLMES; TRKYE SALIK VERLER BZE NE SYLYOR?
Mine Sezgin, Sevda zel Yldz, Nilfer Yeilot
Trk Beyin Damar Hastalklar Dergisi - 2025;31(3):153-159
Department of Neurology, Faculty of Medicine, stanbul University, stanbul, Trkiye

Ama: En yaygn nrolojik hastalklardan biri olan inme, lm ve uzun dnem engelliliin uzun dnem nde gelen nedenlerinden biri olmaya devam etmektedir. Bu almada Trkiye statistik Kurumu (TK) tarafndan gerekletirilen Trkiye Salk Aratrmas (TSA) verileri kullanlarak toplumdaki beyan edilen inme skl, inme geiren bireylerin klinik zellikleri ile salk hizmetlerine eriimleri ve ilevsellik durumlarnn deerlendirilmesi amalanmtr. Yntemler: almamza 2014, 2016, 2019, ve 2022 yllarnda yaplm olan TSA'lardan on be ya ve stndeki bireylerin verileri dahil edilmitir. nme skl, inme ilikili risk faktrleri, inme sonras ilevsellik ve salk hizmeti kullanmna dair veriler, farkl yllar, farkl ya gruplar (15-50 ya aras, 51-65 aras, 66-80 aras ve 81 ya zeri) ve her iki cinsiyet arasnda kyaslanmtr. Bulgular: almaya dahil edilen toplam 76197 katlmcnn ya ortalamas 43,1 (+/-17,6) yld ve katlmclarn %53' kadnd. Son drt TSA'ya gre toplumdaki beyan edilen inme skl %0,8 ve %1 arasndayd. nme geirdiini beyan eden bireylerin ya ortancas 63 (eyreklikler 48-73) idi ve inme olgularnn %28'i elli ya; %57'si ise altm be ya altndayd. Diyabet (%37), hipertansiyon (%65), bbrek hastal (%26) ve depresyon (%29) kadnlarda daha skt (srasyla P=,009 P<,001; P=,004; ve P=,02) Elli ya altndaki bireylerin yars son iki haftada reeteli ila kullanmadn beyan etmekteydi. Sonu: Yllar iinde inme sklnda kayda deer bir azalma grlmemitir ve kontrol edilebilen risk faktrlerinin toplumdaki yksek skl arpcdr. Bu alanda yaplacak yeni epidemiyolojik almaklara ihtiya vardr. nmenin birincil ve ikincil korunmasnda yeni ve kapsayc stratejilerin gelitirilmesi gerekmektedir. Anahtar szckler: nme, beyan edilen inme, inme ilikili risk faktrleri, salk istatistikleri.

Facebook'ta Payla